Kimya1,939 views·Updated Jun 21, 2026·3 pages

10. Sınıf Kimya Ders Notu: Kimyanın Temel Kanunları

Nehir Sunaz@nehirsunaz

Add to Google sources

Kimyanın temel kanunları, maddelerin nasıl davrandığını anlamamızı sağlayan önemli prensiplerdir....

1 / 3

of 3

II. SINIF KİMYA I. ÜNİTE "KİMYANIN TEMEL KANUNLARI

>KİMYANIN BİLİM OLMA SÜRECİNE KATKI SAĞLAYAN
GALIŞMALARDAN EN SİNEMLİLERİ AŞAĞIDADIR.
A-

Kütlenin Korunumu Kanunu (Lavoisier Kanunu)

Antoine Lavoisier 1774'te kapalı bir kapta kalayı ısıtarak kütlenin korunumu kanununu keşfetti. Deneylerinde tepkime öncesi ve sonrasında kütle ölçümleri yapan Lavoisier, kütlenin değişmediğini fark etti.

Kütlenin Korunumu Kanunu'na göre kapalı sistemlerde gerçekleşen kimyasal tepkimelerde, tepkimeye giren maddelerin kütlelerinin toplamı, tepkime sonucu oluşan ürünlerin kütle toplamına eşittir. Örneğin kalayın oksijenle tepkimesinde $Sn + ½ O₂ → SnO$ , 119g kalay ve 16g oksijen birleştiğinde tam olarak 135g kalay oksit oluşur.

💡 Lavoisier aynı zamanda yanma olayını da açıklamıştır ve oksijenin yanma ve solunum olaylarındaki hayati rolünü ortaya koymuştur.

of 3

Sabit Oranlar Kanunu (Proust Kanunu)

Joseph Proust 1783'te yaptığı deneyler sonucunda, bir bileşiği oluşturan elementlerin kütleleri arasında daima sabit bir oran olduğunu keşfetti. Bu önemli buluş "Sabit Oranlar Kanunu" olarak bilinir.

Bu kanuna göre, bir bileşikteki elementlerin kütlece oranı her zaman sabittir. Örneğin, su (H₂O) oluşurken her zaman iki hidrojen ve bir oksijen atomu birleşir ve bu kütle oranı hiçbir zaman değişmez.

Magnezyum oksit (MgO) oluşumunda da benzer durum görülür. Tepkimede 24g magnezyum ve 16g oksijen birleşerek 40g MgO oluşturur. Bu bileşikte magnezyumun oksijene kütle oranı her zaman 24/16 = 3/2'dir ve bu oran miktardan bağımsız olarak hep aynı kalır.

🔍 Sabit oranlar kanunu, farklı koşullarda hazırlansa bile, aynı bileşiğin her zaman aynı oranda elementleri içereceğini gösterir.

of 3

Katlı Oranlar Kanunu (Dalton Yasası)

Aynı elementlerden farklı şartlarda farklı bileşikler oluşabilir. Örneğin azot ve oksijenden NO, NO₂, N₂O gibi farklı bileşikler oluşabilir. Karbon ve oksijen elementlerinden karbonmonoksit (CO) ve karbondioksit (CO₂) meydana gelir.

Her bileşikte elementlerin kütle oranları farklı ve o bileşiğe özgüdür. Katlı Oranlar Kanunu, bu farklı bileşiklerde, elementlerden birinin kütlesi sabit tutulduğunda, diğer elementin kütleleri arasında basit tam sayı oranları bulunduğunu açıklar.

Örneğin NO ve NO₂ bileşiklerinde, azot miktarı sabit tutulduğunda oksijen miktarları arasındaki oran 1/2'dir. Tam tersi şekilde, oksijen miktarı sabit tutulduğunda azot miktarları arasındaki oran 2/1 olur.

⚠️ Dikkat! Katlı oranlar kanunu sadece belirli durumlarda uygulanır. İki bileşikteki elementler aynı değilse (SO₂ ve NO₂ gibi), iki bileşiğin basit formülü aynıysa (NO₂ ve N₂O₄ gibi) veya bileşikte 3 farklı element varsa (H₂SO₄ ve H₂SO₃ gibi) katlı oran aranmaz.

We thought you’d never ask...

What is the Knowunity AI companion?

Our AI companion is specifically built for the needs of students. Based on the millions of content pieces we have on the platform we can provide truly meaningful and relevant answers to students. But its not only about answers, the companion is even more about guiding students through their daily learning challenges, with personalised study plans, quizzes or content pieces in the chat and 100% personalisation based on the students skills and developments.

Where can I download the Knowunity app?

You can download the app in the Google Play Store and in the Apple App Store.

Is Knowunity really free of charge?

That's right! Enjoy free access to study content, connect with fellow students, and get instant help – all at your fingertips.

Can't find what you're looking for? Explore other subjects.

Students love us — and so will you.

4.6/5App Store

4.7/5Google Play

The app is very easy to use and well designed. I have found everything I was looking for so far and have been able to learn a lot from the presentations! I will definitely use the app for a class assignment! And of course it also helps a lot as an inspiration.

Stefan SiOS user

This app is really great. There are so many study notes and help [...]. My problem subject is French, for example, and the app has so many options for help. Thanks to this app, I have improved my French. I would recommend it to anyone.

Samantha KlichAndroid user

Wow, I am really amazed. I just tried the app because I've seen it advertised many times and was absolutely stunned. This app is THE HELP you want for school and above all, it offers so many things, such as workouts and fact sheets, which have been VERY helpful to me personally.

AnnaiOS user

Kimya1,939 views·Updated Jun 21, 2026·3 pages

10. Sınıf Kimya Ders Notu: Kimyanın Temel Kanunları

Nehir Sunaz@nehirsunaz

Add to Google sources

Kimyanın temel kanunları, maddelerin nasıl davrandığını anlamamızı sağlayan önemli prensiplerdir. Bu kanunlar, laboratuvar ortamında yapılan deneyler sonucunda keşfedilmiş ve kimyayı bilim haline getiren temelleri oluşturmuştur. Bu ünite, maddelerin birleşmeleri sırasında gerçekleşen kütle ilişkilerini açıklayan temel kanunları ele alıyor.

of 3

Kütlenin Korunumu Kanunu (Lavoisier Kanunu)

💡 Lavoisier aynı zamanda yanma olayını da açıklamıştır ve oksijenin yanma ve solunum olaylarındaki hayati rolünü ortaya koymuştur.

of 3

Sabit Oranlar Kanunu (Proust Kanunu)

🔍 Sabit oranlar kanunu, farklı koşullarda hazırlansa bile, aynı bileşiğin her zaman aynı oranda elementleri içereceğini gösterir.

of 3

Katlı Oranlar Kanunu (Dalton Yasası)

⚠️ Dikkat! Katlı oranlar kanunu sadece belirli durumlarda uygulanır. İki bileşikteki elementler aynı değilse (SO₂ ve NO₂ gibi), iki bileşiğin basit formülü aynıysa (NO₂ ve N₂O₄ gibi) veya bileşikte 3 farklı element varsa (H₂SO₄ ve H₂SO₃ gibi) katlı oran aranmaz.