Fen Bilimleri4,411 views·Updated Jun 26, 2026·7 pages

7. Sınıf Fen Bilimleri: Hücrelerin Yapısı ve İşlevleri MST

Lucyy@lucyliubb

Add to Google sources

Hücre, canlıların en küçük yapı ve görev birimidir. Mikroskopla görülebilen...

1 / 7

of 7

HÜCRE

✔Canlıların, canlılık özelliği gösteren en küçük yapı ve görev birimine hücre
denir.

✔ Hücreler çok küçük yapılı olduklarından dolay

Hücrenin Temel Yapısı

Hücre, gözle görülemeyen çok küçük yapılardır. İlk kez 17. yüzyılda Robert Hooke tarafından basit mikroskop kullanılarak keşfedilmiştir.

Canlıların solunum, boşaltım gibi tüm yaşamsal olayları hücrelerde gerçekleşir. İnsanlar, hayvanlar ve bitkiler çok sayıda hücreden oluşurken, bazı mikroskobik canlılar tek bir hücreden oluşabilir.

Hücrenin temel kısımları hücre zarı, çekirdek ve sitoplazmadır. Gelişmiş canlılarda bu üç bölüm bulunurken, bakteriler gibi ilkel canlılarda çekirdek bulunmaz, sadece hücre zarı ve sitoplazma vardır.

Biliyor musun? Her saniye vücudunda milyonlarca hücre bölünerek yenileniyor! Bu sayede yaraların iyileşebiliyor ve büyüyebiliyorsun.

of 7

Hücre Teorisi ve Hücre Zarı

Hücre teorisi üç temel ilkeden oluşur: Tüm canlılar hücrelerden oluşur, hücreler canlıların en küçük yapı taşıdır ve her yeni hücre var olan hücrelerin bölünmesiyle oluşur.

Hücre zarı, hücreyi dış ortamdan ayırır, sitoplazmanın dağılmasını önler ve hücreye şekil verir. Canlı ve esnek olan hücre zarı seçici-geçirgen özelliğe sahiptir, yani bazı maddeleri içeri alıp bazılarını dışarı verir. Yapısında karbonhidrat, yağ ve protein bulunur.

Bitki hücrelerinde, mantarlarda ve bazı ilkel canlılarda hücre zarının üzerinde hücre çeperi bulunur. Bu yapı selülozdan oluşur, kalın ve dayanıklıdır. Hayvan hücrelerinde bulunmayan hücre çeperi, hücreye destek sağlar.

Deneyebilirsin! Bir soğanın zarını dikkatle soyup ışığa tutarsan, hücre duvarlarını görebilirsin. Bu zarı mikroskopta incelemek ise çok daha ayrıntılı bir görüntü sunar.

of 7

Sitoplazma ve Çekirdek

Sitoplazma, hücre zarı ile çekirdek arasını dolduran akışkan bir sıvıdır. Yapısında su, besin maddeleri, hormonlar ve organeller bulunur. Canlı ve renksiz olan sitoplazma, hücre zarından dışarı çıkamaz.

Çekirdek, hücrenin yönetim ve kalıtım merkezidir. Gelişmiş tüm canlılarda bulunur. Hücrenin büyüme, gelişme, solunum gibi tüm canlılık faaliyetlerini kontrol eder.

Çekirdeğin içinde kalıtsal bilgileri taşıyan DNA bulunur. DNA üzerindeki belirli bölgelere gen denir. Genler, saç tipi, göz rengi, cinsiyet gibi kalıtsal özelliklerimizi belirleyen şifreli parçalardır.

Harika bilgi! DNA'nı uç uca eklesen Dünya'dan Ay'a 6 kez gidip gelebilecek kadar uzun olurdu! Tüm bu bilgi, bedenindeki her hücrede paketlenmiş durumda.

of 7

DNA ve Kromozomlar

DNA normalde kromatin ağ halinde bulunur. Hücre bölüneceği zaman DNA kısalıp kalınlaşarak protein kılıfla kaplanır ve kromozom halini alır.

Aynı türe ait canlıların kromozom sayıları aynıdır. İnsanlarda 46 kromozom varken, soğanda 16, köpekte 78 kromozom bulunabilir. Kromozom sayısı canlıların gelişmişliğini göstermez.

Kalıtsal yapıların büyükten küçüğe sıralanışı şöyledir: Çekirdek > Kromozom > DNA > Gen. Her biri bir öncekinin içinde yer alır.

İlginç bilgi! Eğrelti otu bitkisi 500 kromozoma sahipken, insan 46 kromozoma sahiptir. Demek ki kromozom sayısı, canlının karmaşıklığını göstermiyor!

of 7

Hücre Organelleri: Mitokondri ve Lizozom

Organeller, sitoplazma içinde bulunan ve farklı görevleri yapan özelleşmiş yapılardır. Her organelin kendine özgü bir görevi vardır.

Mitokondri, hücrenin enerji santralidir. Besinleri parçalayarak enerji üretir. Hem bitki hem de hayvan hücrelerinde bulunur. Enerji ihtiyacı fazla olan kas, sinir ve karaciğer hücrelerinde mitokondri sayısı daha fazladır.

Lizozom, hücre içindeki maddelerin sindirilmesinden sorumludur. Büyük molekülleri parçalayarak küçük moleküllü hale getirir. Ayrıca yaşlanmış ve görevini yapamayan doku ve organelleri parçalar. Hayvan hücrelerinde ve ilkel bitki hücrelerinde bulunur, gelişmiş bitki hücrelerinde bulunmaz.

Düşün! Mitokondriler olmasa enerjiyi nasıl üretebilirdik? Vücudunu hareket ettirmek için gereken tüm enerji bu küçük organellerden geliyor.

of 7

Hücre Organelleri: Ribozom, Golgi Cisimciği ve Koful

Ribozom, protein üretiminden sorumlu en küçük organeldir. Tüm canlı hücrelerde bulunması şarttır. Hücrenin protein fabrikası gibi çalışır.

Golgi cisimciği, hücre içinde üretilen maddelerin paketlenmesi ve salgılanmasını sağlar. Üst üste dizilmiş keseciklerden oluşur. Göz yaşı, tükürük ve ter bezi gibi salgı üreten hücrelerde daha fazla bulunur. Hem bitki hem hayvan hücrelerinde vardır.

Koful, hücrede su, besin maddesi ve atıkların depolandığı yerdir. Bitki hücrelerinde büyük ve az sayıda, hayvan hücrelerinde ise küçük ve çok sayıdadır.

Merak et! Bitki hücrelerindeki büyük koful, bitkinin dik durmasını sağlar. Bu koful küçülürse bitki solar - tıpkı susuz kalan çiçeklerde gördüğün gibi!

of 7

Diğer Organeller ve Kloroplast

Endoplazmik retikulum, hücre içinde madde iletiminden sorumlu kanal sistemidir. Hücre zarından çekirdeğe kadar uzanır ve hem bitki hem hayvan hücrelerinde bulunur.

Sentrozom, sadece hayvan hücrelerinde bulunan ve hücre bölünmesi sırasında iğ ipliklerinin oluşmasını sağlayan organeldir. İki adet sentriyolden oluşur. Bitki hücrelerinde bulunmaz (bazı ilkel bitki hücreleri hariç).

Kloroplast, sadece bitki hücrelerinde bulunan ve bitkilere yeşil rengini veren klorofil maddesini içeren organeldir. Fotosentez yaparak ışık enerjisini kullanır, su ve karbondioksiti besin ve oksijene dönüştürür.

Hayal et! Kloroplastlar olmasaydı dünyamızda oksijen olmazdı. Bu küçük yeşil organeller sayesinde nefes alabiliyoruz ve yiyecek bulabiliyoruz!

We thought you’d never ask...

What is the Knowunity AI companion?

Our AI companion is specifically built for the needs of students. Based on the millions of content pieces we have on the platform we can provide truly meaningful and relevant answers to students. But its not only about answers, the companion is even more about guiding students through their daily learning challenges, with personalised study plans, quizzes or content pieces in the chat and 100% personalisation based on the students skills and developments.

Where can I download the Knowunity app?

You can download the app in the Google Play Store and in the Apple App Store.

Is Knowunity really free of charge?

That's right! Enjoy free access to study content, connect with fellow students, and get instant help – all at your fingertips.

Can't find what you're looking for? Explore other subjects.

Students love us — and so will you.

4.6/5App Store

4.7/5Google Play

The app is very easy to use and well designed. I have found everything I was looking for so far and have been able to learn a lot from the presentations! I will definitely use the app for a class assignment! And of course it also helps a lot as an inspiration.

Stefan SiOS user

This app is really great. There are so many study notes and help [...]. My problem subject is French, for example, and the app has so many options for help. Thanks to this app, I have improved my French. I would recommend it to anyone.

Samantha KlichAndroid user

Wow, I am really amazed. I just tried the app because I've seen it advertised many times and was absolutely stunned. This app is THE HELP you want for school and above all, it offers so many things, such as workouts and fact sheets, which have been VERY helpful to me personally.

AnnaiOS user

Fen Bilimleri4,411 views·Updated Jun 26, 2026·7 pages

7. Sınıf Fen Bilimleri: Hücrelerin Yapısı ve İşlevleri MST

Lucyy@lucyliubb

Add to Google sources

Hücre, canlıların en küçük yapı ve görev birimidir. Mikroskopla görülebilen bu yapılar canlıların tüm yaşamsal faaliyetlerini gerçekleştirir. Bazı canlılar tek bir hücreden oluşurken, insanlar ve bitkiler gibi canlılar milyonlarca hücrenin bir araya gelmesiyle oluşur.

of 7

Hücrenin Temel Yapısı

Hücre, gözle görülemeyen çok küçük yapılardır. İlk kez 17. yüzyılda Robert Hooke tarafından basit mikroskop kullanılarak keşfedilmiştir.

Biliyor musun? Her saniye vücudunda milyonlarca hücre bölünerek yenileniyor! Bu sayede yaraların iyileşebiliyor ve büyüyebiliyorsun.

of 7

Hücre Teorisi ve Hücre Zarı

Hücre teorisi üç temel ilkeden oluşur: Tüm canlılar hücrelerden oluşur, hücreler canlıların en küçük yapı taşıdır ve her yeni hücre var olan hücrelerin bölünmesiyle oluşur.

Deneyebilirsin! Bir soğanın zarını dikkatle soyup ışığa tutarsan, hücre duvarlarını görebilirsin. Bu zarı mikroskopta incelemek ise çok daha ayrıntılı bir görüntü sunar.

of 7

Sitoplazma ve Çekirdek

Çekirdek, hücrenin yönetim ve kalıtım merkezidir. Gelişmiş tüm canlılarda bulunur. Hücrenin büyüme, gelişme, solunum gibi tüm canlılık faaliyetlerini kontrol eder.

Harika bilgi! DNA'nı uç uca eklesen Dünya'dan Ay'a 6 kez gidip gelebilecek kadar uzun olurdu! Tüm bu bilgi, bedenindeki her hücrede paketlenmiş durumda.

of 7

DNA ve Kromozomlar

DNA normalde kromatin ağ halinde bulunur. Hücre bölüneceği zaman DNA kısalıp kalınlaşarak protein kılıfla kaplanır ve kromozom halini alır.

Aynı türe ait canlıların kromozom sayıları aynıdır. İnsanlarda 46 kromozom varken, soğanda 16, köpekte 78 kromozom bulunabilir. Kromozom sayısı canlıların gelişmişliğini göstermez.

Kalıtsal yapıların büyükten küçüğe sıralanışı şöyledir: Çekirdek > Kromozom > DNA > Gen. Her biri bir öncekinin içinde yer alır.

İlginç bilgi! Eğrelti otu bitkisi 500 kromozoma sahipken, insan 46 kromozoma sahiptir. Demek ki kromozom sayısı, canlının karmaşıklığını göstermiyor!

of 7

Hücre Organelleri: Mitokondri ve Lizozom

Organeller, sitoplazma içinde bulunan ve farklı görevleri yapan özelleşmiş yapılardır. Her organelin kendine özgü bir görevi vardır.

Düşün! Mitokondriler olmasa enerjiyi nasıl üretebilirdik? Vücudunu hareket ettirmek için gereken tüm enerji bu küçük organellerden geliyor.

of 7

Hücre Organelleri: Ribozom, Golgi Cisimciği ve Koful

Ribozom, protein üretiminden sorumlu en küçük organeldir. Tüm canlı hücrelerde bulunması şarttır. Hücrenin protein fabrikası gibi çalışır.

Koful, hücrede su, besin maddesi ve atıkların depolandığı yerdir. Bitki hücrelerinde büyük ve az sayıda, hayvan hücrelerinde ise küçük ve çok sayıdadır.

Merak et! Bitki hücrelerindeki büyük koful, bitkinin dik durmasını sağlar. Bu koful küçülürse bitki solar - tıpkı susuz kalan çiçeklerde gördüğün gibi!

of 7

Diğer Organeller ve Kloroplast

Endoplazmik retikulum, hücre içinde madde iletiminden sorumlu kanal sistemidir. Hücre zarından çekirdeğe kadar uzanır ve hem bitki hem hayvan hücrelerinde bulunur.

Hayal et! Kloroplastlar olmasaydı dünyamızda oksijen olmazdı. Bu küçük yeşil organeller sayesinde nefes alabiliyoruz ve yiyecek bulabiliyoruz!