Coğrafya710 views·Updated Jun 20, 2026·3 pages

Coğrafi Konum ve Ana Kavramlar

betty gilmore@bettygilmore

Add to Google sources

Coğrafi konum, dünya üzerindeki bir yerin konumunu ve özelliklerini belirleyen...

1 / 3

of 3

Coğrafi Konum

Encen ekvatora olan uzakuk

Mutlak konum: Dünyadaki herhangi bir alanın
Greenwich'e göre konumunu ifade eder.

•Poraler ve me

Coğrafi Konum ve Türkiye

Coğrafi konum iki şekilde ifade edilir: mutlak konum ve göreceli konum. Mutlak konum, bir yerin paralel ve meridyen değerleriyle Greenwich'e göre belirtilmesidir. Göreceli konum ise bir yerin kıtalara, denizlere ve diğer önemli noktalara göre bulunduğu yerdir.

Türkiye'nin mutlak konumu 26° - 45° doğu boylamları ile 36° - 42° kuzey enlemleri arasında bulunur. Bu konumun sonucu olarak ülkemizde dört mevsim belirgin şekilde yaşanır. Ayrıca Türkiye'nin kuzeyi ile güneyi arasındaki uzaklık 666 km, doğusu ile batısı arasındaki yerel saat farkı ise 76 dakikadır.

Türkiye'nin göreceli konumu birçok avantajı beraberinde getirir. Üç tarafı denizlerle çevrili olması, İstanbul ve Çanakkale boğazlarına sahip olması, Asya ile Avrupa'yı birbirine bağlaması ve enerji kaynaklarının zengin olduğu Ortadoğu'ya komşu olması stratejik önemini artırır.

Not: Türkiye, konumu nedeniyle jeolojik olarak genç bir alandır. Bu durum deprem riskini artırırken, yer şekillerinin çeşitlilik göstermesine de neden olur.

of 3

Enlem ve Etkileri

Enlem, yani ekvatora olan uzaklık, bir bölgenin coğrafi özelliklerini belirleyen en önemli faktördür. Neredeyse her şeyi etkiler! Ancak iç kuvvetler (orojenez, epirojenez, volkanizma, deprem), madenler ve bazı insan faaliyetleri enlemden etkilenmez.

Ekvatordan kutuplara doğru gidildikçe sıcaklık düzenli bir şekilde azalır. Aynı enlemdeki noktaların sıcaklıklarının aynı olması beklenir. Eğer aynı enlemdeki iki nokta farklı sıcaklıklara sahipse, bu durumu özel konum özellikleriyle açıklarız: denizellik, karasallık ve yükselti gibi.

Güneş ışınlarının yeryüzüne düşme açısı ekvatordan kutuplara gidildikçe küçülür. Bu durum, kutuplara gidildikçe birim alana düşen enerji miktarının azalmasına ve böylece sıcaklığın düşmesine neden olur.

Bunu hatırla: Ekvatordan kutuplara doğru değişen her şey enlemin sonucudur. Sıcaklık, basınç, bitki örtüsü, toprak türleri gibi birçok coğrafi unsur enlemle doğrudan ilişkilidir.

of 3

Ekvator ve Meridyenler

Ekvator, dünyanın en sıcak bölgesidir. Güneş ışınları yıl içinde 23.5° Kuzey ile 23.5° Güney enlemleri arasında dik açıyla gelir. Ekvator bölgesi yıl boyu yağışlı olup, burada yağmur ormanları ve laterit topraklar yaygındır. Brezilya, Nijerya, Endonezya ve Malezya gibi ülkeler ekvator bölgesinde yer alır.

Aynı paralel üzerindeki farklı noktalar birçok ortak özelliğe sahiptir. Bu noktaların ekvatora olan uzaklıkları, güneş ışınlarını alma açıları ve gece-gündüz süreleri aynıdır. Bu benzerlikler, iklim özellikleri üzerinde de belirleyici rol oynar.

Meridyenler (boylamlar), kutup noktalarında birleşirler. Bu nedenle meridyenler arası mesafe ekvatorda 111 km iken, kutuplara gidildikçe bu mesafe azalır. Sonuç olarak, meridyenler arasındaki alanlar eşit büyüklükte değildir.

İlginç bilgi: Dünyanın küresel şekli nedeniyle, ekvatordan kutuplara gidildikçe meridyenler arası mesafe azalır. Bu durum, harita projeksiyonlarında bazı bozulmalara neden olur!

We thought you’d never ask...

What is the Knowunity AI companion?

Our AI companion is specifically built for the needs of students. Based on the millions of content pieces we have on the platform we can provide truly meaningful and relevant answers to students. But its not only about answers, the companion is even more about guiding students through their daily learning challenges, with personalised study plans, quizzes or content pieces in the chat and 100% personalisation based on the students skills and developments.

Where can I download the Knowunity app?

You can download the app in the Google Play Store and in the Apple App Store.

Is Knowunity really free of charge?

That's right! Enjoy free access to study content, connect with fellow students, and get instant help – all at your fingertips.

Can't find what you're looking for? Explore other subjects.

Students love us — and so will you.

4.6/5App Store

4.7/5Google Play

The app is very easy to use and well designed. I have found everything I was looking for so far and have been able to learn a lot from the presentations! I will definitely use the app for a class assignment! And of course it also helps a lot as an inspiration.

Stefan SiOS user

This app is really great. There are so many study notes and help [...]. My problem subject is French, for example, and the app has so many options for help. Thanks to this app, I have improved my French. I would recommend it to anyone.

Samantha KlichAndroid user

Wow, I am really amazed. I just tried the app because I've seen it advertised many times and was absolutely stunned. This app is THE HELP you want for school and above all, it offers so many things, such as workouts and fact sheets, which have been VERY helpful to me personally.

AnnaiOS user

Coğrafya710 views·Updated Jun 20, 2026·3 pages

Coğrafi Konum ve Ana Kavramlar

betty gilmore@bettygilmore

Add to Google sources

Coğrafi konum, dünya üzerindeki bir yerin konumunu ve özelliklerini belirleyen temel bir coğrafi kavramdır. Bu kavramı anlamak, bir bölgenin iklim özellikleri, ekonomik imkanları ve stratejik önemini kavramak için çok önemlidir. Türkiye'nin coğrafi konumu, ülkemizin sahip olduğu birçok avantajın temelini oluşturur.

of 3

Coğrafi Konum ve Türkiye

Not: Türkiye, konumu nedeniyle jeolojik olarak genç bir alandır. Bu durum deprem riskini artırırken, yer şekillerinin çeşitlilik göstermesine de neden olur.

of 3

Enlem ve Etkileri

Bunu hatırla: Ekvatordan kutuplara doğru değişen her şey enlemin sonucudur. Sıcaklık, basınç, bitki örtüsü, toprak türleri gibi birçok coğrafi unsur enlemle doğrudan ilişkilidir.

of 3

Ekvator ve Meridyenler

İlginç bilgi: Dünyanın küresel şekli nedeniyle, ekvatordan kutuplara gidildikçe meridyenler arası mesafe azalır. Bu durum, harita projeksiyonlarında bazı bozulmalara neden olur!