Biyoloji196 views·Updated Jun 24, 2026·5 pages

12. Sınıf Fotosentez ve Kemosentez El Yazısıyla Notlar

istetaki0@istetaki0

Add to Google sources

Fotosentez, bitkilerin güneş enerjisini kullanarak karbondioksit ve sudan besin üretme...

1 / 5

of 5

# FOTOSENTEZ

Binkide yarakia Tolosantes: yooon inertireler 'polisant pararkinası,
ger parankiması ve stana dir.

En yogun fotosentez baliza

Fotosentez ve Pigmentler

Bitkilerde fotosentez yapan hücreler arasında en etkin olanı polizat parankimasıdır. Bunun yanında sünger parankiması ve stoma da fotosentez yapabilir. Bu hücreler birlikte mezofil tabakasını oluşturur.

Fotosentezin gerçekleşmesi için klorofil adı verilen pigment moleküllerine ihtiyaç vardır. Klorofil yapısında C₆H₁₀O₅N ve Mg bulunur. İlginç bir nokta, demir (Fe) klorofilin yapısına katılmaz ama sentez sırasında katalizör görevi üstlenir.

Bitkiler klorofil dışında karotenoidler adı verilen pigmentlere de sahiptir. Bu pigmentler çiçek ve meyvelere renk verir: turuncu (karoten), kırmızı (likopen) ve sarı (ksantofil). Karotenoidler klorofilin soğuramadığı ışık dalga boylarını soğurarak enerjiyi klorofile aktarır.

Bunu bilmekte fayda var: Karotenoidler güneşten gelen zararlı ışınları emerek bitkinin zarar görmesini önler. Bu, bitkilerin kendini koruma mekanizmasıdır!

of 5

Işığa Bağımlı Reaksiyonlar

Fotosentez, ışığa bağımlı ve ışıktan bağımsız olmak üzere iki ana evreye ayrılır. Işığa bağımlı reaksiyonlar kloroplastın grana (tilakoid) bölgesinde gerçekleşirken, ışıktan bağımsız reaksiyonlar stroma sıvısında meydana gelir.

Bu aşamada, klorofil pigmenti ışığı soğurduğunda elektron (e⁻) klorofilden ayrılır ve elektron taşıma sistemini (ETS) harekete geçirir. Bu hareket sırasında, stromadaki protonlar (H⁺) tilakoid boşluğa pompalanır ve aynı zamanda suyun parçalanması (fotoliz) ile tilakoid boşlukta H⁺ yoğunluğu artar.

Protonlar, yoğunlukları yüksek olan tilakoid boşluktan ATP sentaz enzimi aracılığıyla stromaya geçerken ATP üretilir. Bu sürece fotofosforilasyon denir. Ayrıca, NADP⁺ iyonları indirgenerek NADPH oluşur.

İşte püf noktası: Işığa bağımlı reaksiyonlarda üretilen ATP ve NADPH, ışıktan bağımsız evrede şeker üretimi için kullanılacak olan enerji ve hidrojen kaynağıdır!

of 5

Işıktan Bağımsız Evre (Calvin Çemberi)

Calvin Çemberi olarak da bilinen ışıktan bağımsız evrede, atmosferden alınan CO₂ ile organik besin sentezi gerçekleşir. Bu süreç ışıktan bağımsızdır ancak ışıklı evrede üretilen ATP ve NADPH moleküllerini kullanır.

Bu aşamada CO₂, rübisko enzimi yardımıyla 5 karbonlu bileşiklere bağlanır ve bir dizi reaksiyon sonucu PGAL (3 karbonlu) molekülleri oluşur. 12 ATP ve 12 NADPH harcanarak elde edilen PGAL molekülleri, canlının ihtiyacına göre çeşitli organik bileşiklere dönüştürülebilir.

PGAL'den elde edilebilecek ürünler arasında glikoz, polisakkaritler (nişasta, selüloz), disakkaritler (maltoz, sukroz), vitaminler, aminoasitler ve yağ asitleri bulunur. Aminoasit sentezi için bitki topraktan azot tuzlarını almalıdır.

Dikkat: Bitkiler fotosenter yoluyla sadece bitkilere özgü bileşikler üretebilir. Hayvansal ürünler (laktoz gibi) bitkiler tarafından üretilemez!

of 5

Fotosentez ve Kemosentez Karşılaştırması

Işıklı evre, kloroplastın grana bölgesinde (prokaryotlarda hücre zarı kıvrımlarında) gerçekleşir. Burada ışık enerjisi, klorofil ve ETS kullanılarak ATP'deki bağ enerjisine dönüşür. Su fotolize uğrayarak oksijen açığa çıkar, ATP ve NADPH üretilir.

Işıksız evre ise kloroplastın stromasında (prokaryotlarda sitoplazmada) gerçekleşir. Bu aşamada ATP'deki kimyasal enerji kullanılarak organik besin sentezlenir, NADPH hidrojenini vererek yükseltgenir ve CO₂ besin sentezine kullanılır.

Kemosentez, güneş enerjisi yerine inorganik maddelerin oksidasyonundan elde edilen kimyasal enerjiyi kullanarak organik madde sentezlenmesidir. Bu işlemi yapan canlılara kemotrof canlılar denir ve bunlar sadece prokaryot ve tek hücrelidir.

Önemli bilgi: Kemosentezde ATP üretimi oksidatif fosforilasyon ile gerçekleşir ve ETS elemanları kullanılır. Fotosentezden farklı olarak, kemosentez atmosfere oksijen vermez!

of 5

Kemosentez ve Fotosentez Farkları

Kemosentez sadece prokaryot canlılar tarafından gerçekleştirilir. Bu süreçte enerji kaynağı olarak Fe, NO₂, H₂S ve S gibi inorganik maddeler kullanılır. Oksijen hem tüketilir hem de üretilir, ancak atmosfere oksijen verilmez.

Kemosentez yapan canlılar ATP'yi oksidatif fosforilasyon ile üretir ve inorganik maddelerden organik madde sentezi gerçekleştirir. CO₂ tüketimi (özümseme) görülür ve bu süreçte enzimler ve ETS görev alır.

Fotosentez ise klorofil içeren hem prokaryot hem de ökaryot canlılar tarafından yapılabilir. Enerji kaynağı güneştir ve H kaynağı olarak H₂O, H₂S veya H₂ kullanılabilir. Fotosentez sonucunda oksijen üretilir ve atmosfere verilir.

İşin özü: Kemosentez ve fotosentez arasındaki temel fark enerji kaynağıdır - kemosentezde kimyasal enerji, fotosentezde ise güneş enerjisi kullanılır. Her iki süreç de canlılar için organik madde üretimi sağlar!

We thought you’d never ask...

What is the Knowunity AI companion?

Our AI companion is specifically built for the needs of students. Based on the millions of content pieces we have on the platform we can provide truly meaningful and relevant answers to students. But its not only about answers, the companion is even more about guiding students through their daily learning challenges, with personalised study plans, quizzes or content pieces in the chat and 100% personalisation based on the students skills and developments.

Where can I download the Knowunity app?

You can download the app in the Google Play Store and in the Apple App Store.

Is Knowunity really free of charge?

That's right! Enjoy free access to study content, connect with fellow students, and get instant help – all at your fingertips.

Can't find what you're looking for? Explore other subjects.

Students love us — and so will you.

4.6/5App Store

4.7/5Google Play

The app is very easy to use and well designed. I have found everything I was looking for so far and have been able to learn a lot from the presentations! I will definitely use the app for a class assignment! And of course it also helps a lot as an inspiration.

Stefan SiOS user

This app is really great. There are so many study notes and help [...]. My problem subject is French, for example, and the app has so many options for help. Thanks to this app, I have improved my French. I would recommend it to anyone.

Samantha KlichAndroid user

Wow, I am really amazed. I just tried the app because I've seen it advertised many times and was absolutely stunned. This app is THE HELP you want for school and above all, it offers so many things, such as workouts and fact sheets, which have been VERY helpful to me personally.

AnnaiOS user

Biyoloji196 views·Updated Jun 24, 2026·5 pages

12. Sınıf Fotosentez ve Kemosentez El Yazısıyla Notlar

istetaki0@istetaki0

Add to Google sources

Fotosentez, bitkilerin güneş enerjisini kullanarak karbondioksit ve sudan besin üretme sürecidir. Bu hayati biyolojik süreç, dünya üzerindeki tüm canlıların enerji kaynağını oluşturur ve atmosferdeki oksijen dengesini sağlar.

of 5

Fotosentez ve Pigmentler

Bunu bilmekte fayda var: Karotenoidler güneşten gelen zararlı ışınları emerek bitkinin zarar görmesini önler. Bu, bitkilerin kendini koruma mekanizmasıdır!

of 5

Işığa Bağımlı Reaksiyonlar

İşte püf noktası: Işığa bağımlı reaksiyonlarda üretilen ATP ve NADPH, ışıktan bağımsız evrede şeker üretimi için kullanılacak olan enerji ve hidrojen kaynağıdır!

of 5

Işıktan Bağımsız Evre (Calvin Çemberi)

Dikkat: Bitkiler fotosenter yoluyla sadece bitkilere özgü bileşikler üretebilir. Hayvansal ürünler (laktoz gibi) bitkiler tarafından üretilemez!

of 5

Fotosentez ve Kemosentez Karşılaştırması

Önemli bilgi: Kemosentezde ATP üretimi oksidatif fosforilasyon ile gerçekleşir ve ETS elemanları kullanılır. Fotosentezden farklı olarak, kemosentez atmosfere oksijen vermez!

of 5

Kemosentez ve Fotosentez Farkları

İşin özü: Kemosentez ve fotosentez arasındaki temel fark enerji kaynağıdır - kemosentezde kimyasal enerji, fotosentezde ise güneş enerjisi kullanılır. Her iki süreç de canlılar için organik madde üretimi sağlar!